สรุปสั้น ๆ
- เราไม่ได้คิดผลพยากรณ์ขึ้นเอง ระบบดึงผลพยากรณ์จาก 5 โมเดลของศูนย์อุตุนิยมวิทยาชั้นนำของโลกมาเทียบกัน
- ก่อนรวม ระบบปรับแก้ "นิสัย" ของแต่ละโมเดลที่มักคาดเกินหรือขาด แล้วให้น้ำหนักโมเดลที่ทายแม่นในพื้นที่นั้นมากกว่า
- ระดับเฝ้าระวัง–เตือนภัยขึ้นเมื่อโมเดล "ส่วนใหญ่" เห็นตรงกันว่าฝนจะถึงเกณฑ์ ไม่ได้ตัดสินจากโมเดลเดียว
- ทุกวันระบบเทียบผลกับฝนที่วัดได้จริง และเปิดเผยความแม่นยำทั้งครั้งที่ทายถูกและครั้งที่พลาด
- ประกาศของหน่วยงานทางการแสดงก่อนเสมอ ผลของเราเป็นข้อมูลประกอบ ไม่ใช่ประกาศของทางราชการ
ข้อมูลเดินทางอย่างไร
- ดึงผลพยากรณ์5 โมเดล · ทุกอำเภอ
- ปรับแก้ค่าเอนเอียงเทียบกับฝนที่วัดได้จริง
- รวมแบบถ่วงน้ำหนักตัวที่แม่นกว่าได้น้ำหนักมากกว่า
- ตัดสินระดับนับโมเดลที่เห็นตรงกัน
- ตรวจกับของจริงทุกวัน · เปิดเผยผล
ข้อมูลมาจากไหน
| แหล่งข้อมูล | ใช้ทำอะไร | ดึงข้อมูล | ดึงสำเร็จล่าสุด |
|---|---|---|---|
| กรมอุตุนิยมวิทยา — ข้อมูลตรวจวัดข้อมูลตรวจวัด: กรมอุตุนิยมวิทยา | ประกาศเตือนภัย หรือค่าที่วัดได้จริงจากสถานี — ประกาศแสดงเป็นต้นฉบับ ไม่ดัดแปลง | ทุก 3 ชั่วโมง | ยังไม่เคยดึงสำเร็จ |
| กรมอุตุนิยมวิทยา — ประกาศเตือนภัยประกาศ: กรมอุตุนิยมวิทยา | ประกาศเตือนภัย หรือค่าที่วัดได้จริงจากสถานี — ประกาศแสดงเป็นต้นฉบับ ไม่ดัดแปลง | ทุก 1 ชั่วโมง | 24 นาทีที่แล้ว |
| กรมอุตุนิยมวิทยา — แบบจำลองความละเอียดสูงแบบจำลอง: กรมอุตุนิยมวิทยา | ผลพยากรณ์จากโมเดล: ฝน อุณหภูมิสูง-ต่ำ ความชื้น และลม ล่วงหน้า 10 วัน และรายชั่วโมง 72 ชั่วโมง | ทุก 6 ชั่วโมง | ยังไม่เคยดึงสำเร็จ |
| บริการรวมโมเดลสากล (7 โมเดล)ข้อมูลโมเดล: Open-Meteo.com (CC BY 4.0) | ผลพยากรณ์จากโมเดล: ฝน อุณหภูมิสูง-ต่ำ ความชื้น และลม ล่วงหน้า 10 วัน และรายชั่วโมง 72 ชั่วโมง | ทุก 3 ชั่วโมง | 1 ชั่วโมงที่แล้ว |
| กรมควบคุมมลพิษ — คุณภาพอากาศคุณภาพอากาศ: กรมควบคุมมลพิษ | ค่าฝุ่น PM2.5 ที่วัดได้จริงจากสถานีตรวจวัด | ทุก 1 ชั่วโมง | ยังไม่เคยดึงสำเร็จ |
| ผู้ช่วยเรียบเรียงข้อความ (AI)สรุปข้อความโดย AI จากตัวเลขของระบบ | เรียบเรียงข้อความสรุปจากตัวเลขของระบบ (ไม่ได้พยากรณ์เอง) | ทุก 3 ชั่วโมง | ยังไม่เคยดึงสำเร็จ |
- ระบบดึงพยากรณ์ 1 จุดต่ออำเภอ (จุดกลางพื้นที่อำเภอ) ผลที่เห็นจึงเป็นภาพรวมระดับอำเภอ ไม่ใช่รายหมู่บ้าน
- การพยากรณ์ไม่ได้ใช้ข้อมูลส่วนบุคคลของใครเลย
โมเดลที่ใช้
| โมเดล | ผู้พัฒนา | ความละเอียด | น้ำหนักตอนนี้ | สถานะ |
|---|---|---|---|---|
| ECMWF IFSชื่อในระบบ: M1 · โมเดลยุโรป (สากล)โมเดลทั่วโลกที่หน่วยงานอุตุนิยมวิทยาหลายประเทศใช้อ้างอิง ระบบใช้รุ่นที่เปิดให้ใช้ทั่วไป | ศูนย์พยากรณ์อากาศระยะกลางแห่งยุโรป (ECMWF)ยุโรป (องค์กรร่วมของหลายประเทศ) | ช่องละ ~25 กม. | เท่ากัน | ใช้อยู่ |
| NOAA GFSชื่อในระบบ: M2 · โมเดลสหรัฐ (สากล)โมเดลทั่วโลกของสหรัฐฯ (Global Forecast System) ออกรอบใหม่วันละ 4 ครั้ง | สำนักงานบริหารมหาสมุทรและบรรยากาศแห่งชาติ สหรัฐอเมริกา (NOAA)สหรัฐอเมริกา | ช่องละ ~13 กม. | เท่ากัน | ใช้อยู่ |
| DWD ICONชื่อในระบบ: M3 · โมเดลเยอรมนี (สากล)โมเดลทั่วโลกของเยอรมนี ที่ประเทศไทยใช้รุ่นทั่วโลก | กรมอุตุนิยมวิทยาเยอรมนี (DWD)เยอรมนี | ช่องละ ~11 กม. | เท่ากัน | ใช้อยู่ |
| JMA GSMชื่อในระบบ: M4 · โมเดลญี่ปุ่น (สากล)โมเดลทั่วโลกของญี่ปุ่น ความละเอียดหยาบกว่าตัวอื่น แต่ช่วยให้เห็นภาพลมมรสุมและพายุในภูมิภาคเอเชีย | สำนักงานอุตุนิยมวิทยาญี่ปุ่น (JMA)ญี่ปุ่น | ช่องละ ~55 กม. | เท่ากัน | ใช้อยู่ |
| TMD WRF 2 kmชื่อในระบบ: M5 · โมเดลกรมอุตุฯ ความละเอียดสูงแบบจำลองความละเอียดสูงของกรมอุตุนิยมวิทยา | กรมอุตุนิยมวิทยาประเทศไทย | ช่องละ ~2 กม. | — | ยังไม่ใช้ |
| TMD WRF 6 kmชื่อในระบบ: M6 · โมเดลกรมอุตุฯ ระดับภูมิภาคแบบจำลองระดับภูมิภาคของกรมอุตุนิยมวิทยา | กรมอุตุนิยมวิทยาประเทศไทย | ช่องละ ~6 กม. | — | ยังไม่ใช้ |
| UK Met Office Unified Modelชื่อในระบบ: M7 · โมเดลอังกฤษ (สากล)โมเดลทั่วโลกของอังกฤษ | สำนักงานอุตุนิยมวิทยาสหราชอาณาจักร (Met Office)สหราชอาณาจักร | ช่องละ ~10 กม. | เท่ากัน | ใช้อยู่ |
- ตอนนี้ระบบยังเก็บผลเทียบกับฝนจริงไม่พอ ทุกโมเดลที่ใช้อยู่จึงได้น้ำหนักเท่ากัน
- "ความละเอียด" คือขนาดช่องตารางที่โมเดลใช้คำนวณ ช่องเล็กเห็นรายละเอียดพื้นที่มากกว่า แต่ไม่ได้แปลว่าแม่นกว่าเสมอไป
- โมเดลที่ "ยังไม่ใช้" อยู่ในแผน แต่ระบบยังไม่ได้ดึงข้อมูลจริง จึงไม่มีผลต่อตัวเลขที่เห็น
- ข้อมูลโมเดลสากลดึงผ่านบริการ Open-Meteo (Open-Meteo.com · สัญญาอนุญาต CC BY 4.0)
วิธีประเมิน ทีละขั้น
- 1
ดึงผลจากทุกโมเดล
ระบบดึงฝนรายวัน อุณหภูมิสูง-ต่ำ ความชื้น และลม ของทุกอำเภอจากทุกโมเดลที่ใช้อยู่ ทุก 3 ชั่วโมง ใช้เฉพาะผลที่อายุไม่เกิน 24 ชั่วโมง ถ้ารอบใหม่ดึงไม่ได้ หน้าจอยังแสดงผลรอบล่าสุดที่สำเร็จพร้อมเวลาออกรอบ
- 2
ปรับแก้ "นิสัย" ของแต่ละโมเดล (ค่าเอนเอียง)
บางโมเดลมักคาดฝนมากเกินจริงในบางพื้นที่ บางโมเดลคาดน้อยไป ระบบเทียบผลย้อนหลังกับฝนที่วัดได้จริง แล้วหักส่วนที่เกินหรือเติมส่วนที่ขาดก่อนนำมารวม — ทำเฉพาะกับฝน และเริ่มทำเมื่อมีคู่เทียบอย่างน้อย 30 ครั้ง
- 3
รวมเป็นค่ากลางแบบถ่วงน้ำหนัก
โมเดลที่ทายแม่นในพื้นที่นั้นจะได้น้ำหนักมากกว่า น้ำหนักมาจาก 2 อย่างในช่วง 90 วันที่ผ่านมา คือ ความคลาดเคลื่อนเฉลี่ย (ยิ่งน้อยยิ่งดี) และสัดส่วนครั้งที่ทายระดับฝนถูก ทุกโมเดลได้น้ำหนักอย่างน้อย 3% เพื่อไม่ให้มุมมองของโมเดลใดหายไปทั้งหมด อำเภอที่ยังมีข้อมูลเทียบไม่พอใช้น้ำหนักระดับประเทศ
น้ำหนัก ∝ 1 ÷ (ความคลาดเคลื่อนเฉลี่ย + 1 มม.) × (0.5 + 0.5 × สัดส่วนที่ทายถูก) แล้วปรับให้รวมกันได้ 100% - 4
บอกช่วงความไม่แน่นอน
นอกจากค่ากลาง ระบบเก็บช่วง "ต่ำ–สูง" ที่ครอบคลุมผลของโมเดลส่วนใหญ่ (เปอร์เซ็นไทล์ที่ 10 ถึง 90) ช่วงกว้าง = โมเดลยังเห็นไม่ตรงกัน ควรติดตามรอบถัดไป
- 5
"โอกาสฝน" คืออะไร
คือร้อยละของโมเดลที่คาดว่าวันนั้นจะมีฝนตั้งแต่ 1 มม. ขึ้นไป เช่น 4 จาก 5 โมเดล = 80% — เป็นสัดส่วนของโมเดลที่เห็นตรงกัน ไม่ใช่ความน่าจะเป็นทางสถิติ
- 6
ตัดสินระดับจากจำนวนโมเดลที่เห็นตรงกัน
ระดับไม่ได้ดูจากค่าเฉลี่ยอย่างเดียว ระบบนับว่ามีกี่โมเดลที่คาดฝน 24 ชม. ถึงเกณฑ์ของแต่ละระดับ ถ้าถึงตั้งแต่ 50% ของโมเดลที่ใช้ (ตอนนี้ 3 จาก 5 โมเดล) จึงขึ้นระดับนั้น
ระดับ ฝน 24 ชม. ตั้งแต่ ความหมาย 1 เฝ้าระวัง 35.1 มม. ฝนตกหนัก — ติดตามข่าวสารใกล้ชิด 2 เตรียมพร้อม 90.1 มม. ฝนตกหนักมาก — เตรียมของจำเป็นและแผนเคลื่อนย้าย 3 เตือนภัย 150 มม. ฝนตกหนักมากถึงขั้นอันตราย — ทำตามคำแนะนำของหน่วยงานทางการ ระดับ 3 (เตือนภัย) บนเว็บสาธารณะเข้มกว่านั้น: ต้องมีโมเดลเห็นตรงกันมากกว่า 80% หรือเจ้าหน้าที่ตรวจและยืนยันแล้ว ถ้ายังไม่ถึงจะแสดงเป็นระดับ 2 ก่อน เพื่อไม่ให้ผลที่ยังไม่แน่นอนทำให้ตื่นตระหนก
ระดับเหล่านี้คำนวณจากปริมาณฝนที่พยากรณ์ ไม่ใช่ระดับที่ทางราชการกำหนด
ลองดูตัวอย่าง (ตัวเลขสมมติ)
เมื่อไรระบบส่งแจ้งเตือน
| ระดับ | โมเดลเห็นตรงกันตั้งแต่ | มองล่วงหน้าไม่เกิน | การส่ง |
|---|---|---|---|
| 1 เฝ้าระวัง | 28% (2 จาก 5) | 5 วัน | รวมเป็นสรุปวันละครั้ง |
| 2 เตรียมพร้อม | 57% (3 จาก 5) | 2 วัน | ส่งทันที |
| 3 เตือนภัย | 71% (4 จาก 5) | 1 วัน | รอเจ้าหน้าที่ตรวจและยืนยันก่อนส่ง — ยกเว้นโมเดลเห็นตรงกันเกิน 80% จึงส่งทันที |
ความร้อนและฝุ่น PM2.5
ดัชนีความร้อน (อุณหภูมิที่ร่างกายรู้สึก) คำนวณจากอุณหภูมิสูงสุดและความชื้นเฉลี่ยรายวันที่โมเดลพยากรณ์ ด้วยสูตรมาตรฐานของกรมอุตุนิยมวิทยาสหรัฐฯ (NWS) เกณฑ์อ้างอิงประกาศกรมอนามัย พ.ศ. 2567: ระดับ 1 ตั้งแต่ 42.0 °C (อันตราย) · ระดับ 2 ตั้งแต่ 52.0 °C (อันตรายมาก) — ช่วงเริ่มต้น 33–41.9 °C ของกรมอนามัยไม่ได้ใช้ส่งแจ้งเตือน เพราะเกิดเกือบทุกวันในหน้าร้อน
ค่าดัชนีความร้อนที่สถานีรายงานใช้ความชื้นช่วงบ่าย ส่วนของเราใช้ความชื้นเฉลี่ยทั้งวันจากโมเดล ตัวเลขจึงอาจต่างกันเล็กน้อย
ฝุ่น PM2.5 เป็นค่าที่วัดได้จริงจากสถานีของกรมควบคุมมลพิษภายใน 6 ชั่วโมงล่าสุด ไม่ใช่ค่าพยากรณ์ อำเภอที่ไม่มีสถานีจะไม่มีค่า เกณฑ์อ้างอิงดัชนีคุณภาพอากาศ พ.ศ. 2566: ระดับ 1 เมื่อถึง 38 µg/m³ (เริ่มมีผลกระทบต่อสุขภาพ) · ระดับ 2 เมื่อถึง 76 µg/m³ (มีผลกระทบต่อสุขภาพ)
ข้อความสรุปเขียนอย่างไร
- ตัวเลขทุกตัวในข้อความสรุปมาจากตารางพยากรณ์โดยตรง ระบบเขียนข้อความจากแม่แบบก่อนเสมอ
- เมื่อเปิดใช้ ระบบให้ AI (Claude ของบริษัท Anthropic) เรียบเรียงข้อความแม่แบบให้อ่านลื่นขึ้นเท่านั้น — AI ไม่ได้พยากรณ์ ไม่ได้คำนวณ และไม่เพิ่มคำแนะนำ ตัวเลข สถานที่ หรือวันที่ใหม่
- ระบบตรวจซ้ำทุกครั้งว่าตัวเลขทุกตัวตรงกับแม่แบบ และไม่มีถ้อยคำที่ฟังเหมือนประกาศหรือคำสั่ง ถ้าไม่ผ่านจะใช้ข้อความจากแม่แบบแทน (จำกัดไม่เกิน 400 ครั้งต่อวัน)
- ข้อมูลที่ส่งให้ AI มีแค่ตัวเลขรวมรายพื้นที่ ไม่มีข้อมูลส่วนบุคคล และใต้ข้อความสรุปจะบอกเสมอว่าเรียบเรียงโดย AI หรือแม่แบบ
เราตรวจความแม่นยำอย่างไร
ทุกวัน ระบบนำพยากรณ์ที่ออกล่วงหน้า 1–3 วันมาเทียบกับฝนที่วัดได้จริงในอำเภอเดียวกัน (สถานีของกรมอุตุนิยมวิทยา และค่าที่เจ้าหน้าที่บันทึก) แล้วนับ 3 อย่าง:
- ทายระดับฝนถูก — พยากรณ์กับของจริงอยู่ช่วงเดียวกัน (ไม่เกิน 10 มม. · 10 มม.–90 มม. · มากกว่า 90 มม.)
- เตือนทัน — วันที่ฝนจริงถึงเกณฑ์ระดับ 1 พยากรณ์บอกไว้ล่วงหน้ากี่ครั้ง
- เตือนเกิน — วันที่พยากรณ์ว่าถึงเกณฑ์ แต่ฝนจริงไม่ถึงกี่ครั้ง
ผลทั้งหมดเปิดให้ดูได้ รวมครั้งที่พลาดด้วย และผลเดียวกันนี้ใช้คำนวณน้ำหนักของโมเดลในขั้นที่ 3
ดูความแม่นยำย้อนหลัง →ข้อจำกัดที่ควรรู้
- ผลเป็นภาพรวมระดับอำเภอ ฝนหนักเฉพาะจุดในช่วงสั้น ๆ (เช่น พายุฝนฟ้าคะนอง) โมเดลทั่วโลกอาจจับได้ไม่ทัน
- ยิ่งพยากรณ์ไกลวัน ความแม่นยำยิ่งลดลง ระบบจึงใช้แค่ไม่กี่วันข้างหน้าสำหรับการแจ้งเตือนระดับสูง
- ระบบประเมินจากฝน ความร้อน และฝุ่นเท่านั้น ยังไม่ได้รวมระดับน้ำในแม่น้ำหรือการระบายน้ำของเขื่อน — เรื่องน้ำเหนือหรือเขื่อนให้ยึดประกาศของหน่วยงานทางการ
- โมเดลนับฝนรายวันตามวันปฏิทิน ส่วนสถานีรายงานฝนสะสม 24 ชม. ตามรอบของตัวเอง ตัวเลขที่เทียบจึงอาจคลาดกันไม่กี่ชั่วโมง
- ถ้าแหล่งข้อมูลขัดข้อง หน้าจอจะแสดงผลรอบล่าสุดที่สำเร็จ ควรดูเวลาออกรอบทุกครั้ง
ประกาศทางการมาก่อนเสมอ
ประกาศเตือนภัยของกรมอุตุนิยมวิทยาแสดงบนสุดของทุกหน้าเป็นข้อความต้นฉบับ ไม่ดัดแปลง ระบบไม่เรียกผลของตัวเองว่า "ประกาศ" และถ้าข้อมูลของเราขัดกับประกาศทางการ ให้ยึดประกาศทางการ
CSkyAid